Nauka śpiewu może z początku onieśmielać, zwłaszcza jeśli dopiero zaczynasz i jeszcze nie wiesz, jak się za nią właściwie zabrać.
Artykuł „Nauka śpiewu krok po kroku” napisałem, aby pomóc Ci zrozumieć, na czym będzie polegała Twoja wokalna przygoda i w jaki sposób możesz osiągnąć swoje cele i marzenia związane ze śpiewem.
Jeśli wiesz jak postępować, to nauka śpiewu może być doświadczeniem bardzo przyjemnym i dającym dużo satysfakcji.
Zwłaszcza kiedy nagle orientujesz się, że bez problemu możesz zaśpiewać tę jedną piosenkę, która od zawsze sprawiała Ci problemy. Albo kiedy ludzie zaczynają Ci zazdrościć wokalnych zdolności, o które wcześniej nigdy by Cię nawet nie podejrzewali.
Nauka śpiewu tradycyjnie kojarzyła się z czymś trudnym i niedostępnym. Zarezerwowanym dla utalentowanych wybrańców, którzy kształcili się pod okiem profesorów w murach akademii muzycznych.
I wiesz co? Jeśli interesuje Cię śpiew klasyczny i marzysz o występowaniu w operze, to niewiele się w tej kwestii zmieniło. Ten hermetyczny świat rządzi się swoimi prawami i musisz stać się jego częścią, aby cokolwiek w nim zwojować.
Jeśli jednak interesuje Cię śpiew rozrywkowy, czyli taki, w którym to Ty wybierasz co i jak chcesz śpiewać, a o Twoim sukcesie decydują ludzie, którzy Cię słuchają (o ile zależy Ci na popularności), to jesteś we właściwym miejscu.
Na Wokaldemii znajdziesz wiedzę i narzędzia, z pomocą których wystartujesz i rozwiniesz swoje wokalne skrzydła, a potem już tylko od Ciebie będziesz zależało, w jakim kierunku się udasz. Z dobrym warsztatem odnajdziesz się bowiem w każdym stylu i gatunku muzycznym.
W tym artykule przedstawię Ci, krok po kroku, ogólny plan nauki śpiewu, jaki dla Ciebie przygotowałem i mam nadzieję, że z niego skorzystasz. Jest to plan, który sam bym realizował, gdybym miał teraz zaczynać swoją naukę od zera.
Plan składa się z 9 kroków, przez które, moim zdaniem, musi przejść każdy, kto chce świetnie śpiewać i zostać profesjonalnym wokalistą, czyli takim, który swoim śpiewem może zarabiać na życie.
Właśnie te 9 kroków stoi pomiędzy Tobą z dzisiaj, a świetnie śpiewającym Tobą z przyszłości. Zapnij zatem pasy i zaczynamy!
Spis treści
Krok 1. Zastanów się, po co Ci nauka śpiewu
Nauka śpiewu to podróż. Podróż, która czasem się dłuży i bywa męcząca. Dlatego, aby wytrwać w swoich wokalnych postanowieniach, musisz wiedzieć, po co chcesz nauczyć się śpiewać.
Każdy powód jest dobry, o ile motywuje Cię do działania.
Niektórych napędza wizja wielkiej kariery i wszelkie korzyści z tym związane. Inni uwielbiają karaoke i chcą miło spędzać czas ze swoimi śpiewającymi znajomymi. Jeszcze inni mają ambicję śpiewać tak dobrze, jak ich ulubiona gwiazda.
Dla wielu ludzi śpiew to wewnętrzna potrzeba. Bardzo osobiste, intymne doświadczenie, bez którego nie wyobrażają sobie życia. Dla innych jest to forma relaksu, przyjemna odskocznia od rzeczywistości i sposób na spędzanie wolnego czasu.
Nauka śpiewu może być też próbą zmierzenia się ze swoimi słabościami lub kolejnym życiowym wyzwaniem, obok nauki nowego języka czy skoku ze spadochronem.
Znałem dziewczynę, która uczyła się śpiewu, bo bardzo chciała zaśpiewać na swoim ślubie. Pisałem również ze starszym panem, który rozpoczął swój trening, bo dołączył do chóru seniora, w którym chciał się zaprezentować z jak najlepszej strony.
Nie musisz się przywiązywać do jednego celu. Twoje powody mogą się zmieniać wraz z Tobą. Jednak ważne, żeby mieć coś, co będzie Cię napędzać i co pozwoli Ci przetrwać trudne momenty, które prędzej czy później pojawią się na Twojej drodze.
Jakie są Twoje powody? Dlaczego chcesz nauczyć się śpiewać?
Krok 2. Dowiedz się, czym jest nauka śpiewu
Teraz warto sobie zadać pytanie co to właściwie jest ta nauka śpiewu i na co tak naprawdę się piszesz inwestując w nią swój czas.
Nauka śpiewu to pojęcie bardzo szerokie.
Jest to taki wielki worek, do którego możesz wrzucić praktycznie wszystko, co kiedykolwiek będziesz robić, aby nauczyć się lepiej śpiewać.
Nie istnieje jedna, powszechnie akceptowana forma nauki śpiewu, tak jak nie ma jednolitej terminologii, której używaliby wszyscy, którzy zajmują się nauczaniem śpiewu.
Zamiast tego mamy wiele różnych podejść, szkół, metod i technik, które walczą o naszą uwagę obiecując nam to, czego najbardziej pragniemy – głos, z którego będziemy dumni i który pokochają nasi słuchacze.
Wokaldemia jest właśnie taką propozycją. Moją propozycją dla Ciebie odnośnie tego, w jaki sposób możesz przejąć kontrolę nad swoim głosem i wykrzesać z niego, co tylko się da.
Elementy składowe nauki śpiewu
Nauka śpiewu polega na robieniu konkretnych rzeczy, które pozwalają nam coraz lepiej śpiewać.
Chodzi tu najczęściej o wykonywanie różnego rodzaju ćwiczeń, głównie ćwiczeń wokalnych, oddechowych i fizycznych. Ale nie tylko.
Poniżej wypisałem Ci wszystko, co najprawdopodobniej będziesz robić w trakcie swojej nauki śpiewu. Można powiedzieć, że są to elementy składowe nauki śpiewu.
Mam nadzieję, że powyższa lista stworzyła w Twojej głowie wstępne wyobrażenie tego, jak będzie wyglądała Twoja nauka śpiewu.
Jednak dlaczego w ogóle musimy wykonywać jakieś ćwiczenia? I jak to się dzieje, że dzięki nim nasz głos się poprawia? Czy każdy może nauczyć się śpiewać? Na te pytania odpowiemy sobie w kolejnym punkcie.
Krok 3. Dowiedz się jak działa nauka śpiewu
Być może zastanawiasz się, dlaczego nauka śpiewu jest nam w ogóle potrzebna.
W końcu u każdego człowieka głos wytwarzany jest w taki sam sposób, przy użyciu takich samych elementów. Każdy z nas ma krtań, struny głosowe, przeponę, usta, język itd.
Do śpiewu używamy dokładnie tych samych narządów, co do mówienia, zatem czemu niemal każdy człowiek potrafi mówić, a stosunkowo niewielu potrafi dobrze śpiewać?
Widzisz, posiadanie ciała zdolnego do produkowania dźwięków to tylko część sukcesu.
Pozwolę sobie na porównanie do świata komputerów.
Możesz mieć bardzo wypasiony komputer (hardware), ale na nic Ci się on nie przyda, jeśli ktoś nie napisze do niego oprogramowania (software), które “powie” temu komputerowi co i jak ma robić.
Twoje ciało to jest właśnie taki hardware. Samo w sobie nie będzie ładnie śpiewać, jeśli nie będziesz mieć zainstalowanego w głowie odpowiedniego oprogramowania.
Tym oprogramowaniem u ludzi są tak zwane sieci neuronowe, czyli sieci neuronów (komórek układu nerwowego), które przesyłają sobie wzajemnie informacje za pomocą impulsów elektrycznych.
Każda Twoja umiejętność, również umiejętność śpiewania, zapisana jest właśnie pod postacią takiej sieci, zlokalizowanej głównie w Twoim mózgu.
Co ciekawe, za śpiewanie i mówienie odpowiadają dwie różne sieci. Można zatem stwierdzić, że śpiew nie jest naturalnym przedłużeniem mowy (jak mówią niektórzy), a oddzielną umiejętnością.
To tłumaczy dlaczego większość ludzi sprawnie posługujących się mową nie potrafi równie dobrze śpiewać.
Talent do śpiewu
Można powiedzieć, że najlepsi wokaliści mają najlepszy software, ponieważ ich sieci odpowiedzialne za śpiewanie są bardzo rozbudowane i wydajne.
Kiedy masz taką super sieć, to śpiewanie przychodzi Ci bez większego wysiłku. Czasem masz nawet wrażenie, że tylko otwierasz usta i samo się śpiewa. I ludziom się podoba.
Wystarczy Twoja intencja, a Twoja sieć tak pokieruje Twoim ciałem, aby wyprodukowało dźwięki, jakich sobie życzysz. Oczywiście, przy założeniu, że ciało jest zdrowe i jest w stanie wykonać polecenia sieci.
Jak już pewnie podejrzewasz, ucząc się śpiewu będziesz tworzyć taką sieć u siebie.
Są ludzie, którzy naturalnie mają te sieci bardziej rozbudowane niż inni. Mówimy o nich, że mają talent.
Tacy ludzie, mimo że świetnie śpiewają, często nie mają pojęcia w jaki sposób to robią.
Możesz od nich usłyszeć, że wszystko, co musisz zrobić, to dużo śpiewać, wyluzować się i poczuć muzykę. Super rady, ale mało pomocne dla kogoś, kto swoją sieć musi dopiero zbudować.
Na szczęście, jesteś w stanie to zrobić, bo Twój mózg jest plastyczny i pozostanie taki przez całe Twoje życie.
Oznacza to, że stymulując go w odpowiedni sposób możesz świadomie pokierować rozwojem swoich wokalnych umiejętności.
O tym, w jaki sposób to zrobić, jeszcze sobie powiemy.
Na tę chwilę musisz wiedzieć, że nauka śpiewu to używanie różnych metod i strategii w celu stymulowania mózgu do tworzenia nowych i umacniania istniejących połączeń neuronowych odpowiedzialnych za umiejętność śpiewania.
W praktyce wygląda to tak, że musisz regularnie i mądrze trenować oraz stopniowo podnosić sobie poprzeczkę. Zupełnie jak w sporcie.
To, w jaki sposób ćwiczysz ma ogromne znaczenie. Na pewno znasz osoby, które uczą się śpiewu już bardzo długo, a śpiewają niewiele lepiej niż wtedy, kiedy zaczynały. To dlatego, że stosują nieefektywne metody.
Ograniczanie się wyłącznie do śpiewania piosenek nie działa. Studiowanie teorii bez treningu praktycznego nie działa. Bezrefleksyjne wykonywanie różnych ćwiczeń, bez świadomości po co się je robi, też na na ogół nie działa.
W dalszej części tego poradnika powiem Ci jak możesz trenować swój głos, aby nie marnować czasu i robić szybkie postępy.
Krok 4. Oceń swoje wokalne umiejętności
Nauka śpiewu to podróż, a każda podróż gdzieś się zaczyna. Przyszedł czas, aby ustalić skąd dokładnie wyruszasz, czyli jaki jest obecny poziom Twoich wokalnych umiejętności.
Musisz się też upewnić, że już na starcie posiadasz pewne kluczowe predyspozycje, takie jak słuch muzyczny czy wyobraźnia muzyczna, dzięki którym Twoja nauka śpiewu będzie w ogóle możliwa.
Wielu domorosłych wokalistów żyje w świecie fantazji. Wydaje im się, że entuzjazmem i pozytywnym nastawieniem mogą skutecznie zamaskować swoje braki techniczne.
Takie osoby usuwają często ze świadomości wszystko, co nie pasuje do ich przekonania o swoich ponadprzeciętnych wokalnych zdolnościach. Wybierają, żeby nie zauważać swoich niedociągnięć, a co za tym idzie, nie czują potrzeby, żeby się rozwijać.
Tacy ludzie uwielbiają śpiewać i mogą to robić całymi latami popełniając wciąż te same, podstawowe błędy. Błędy, których nie musieliby popełniać, gdyby tylko zainteresowali się nauką śpiewu.
Nie daj się złapać w tę pułapkę. Zmianę swojego głosu zacznij od trzeźwego spojrzenia na swoją obecną sytuację i na wyzwania, z którymi przyjdzie Ci się zmierzyć.
Wymagania wstępne do nauki śpiewu
Zanim przystąpisz do kształcenia swojego głosu, dowiedz się czy spełniasz 4 warunki wstępne do nauki śpiewu, które opisałem szczegółowo w osobnym artykule.
Te warunki to:
W tym momencie nie jest aż tak ważne, w jakim stopniu te umiejętności są u Ciebie rozwinięte, ale czy w ogóle je posiadasz.
Przykładowo, trudno sobie wyobrazić naukę śpiewu bez posiadania słuchu muzycznego.
Musisz wiedzieć, kiedy fałszujesz, a kiedy śpiewasz czysto. Bez takiej świadomości nie jesteś w stanie korygować swoich błędów, a tym samym rozwijać swoich wokalnych umiejętności.
Twoje pierwsze nagranie
Aby móc ocenić poziom swoich wokalnych umiejętności, musisz najpierw nagrać swój głos.
Dla wielu osób, odsłuchanie swojego pierwszego nagrania jest przeżyciem dosyć wstrząsającym.
Często wygląda to tak, że najpierw jesteś w szoku.
Czy to mój głos? Ja tak śpiewam? Przecież to nie mój głos!
Następnie zaczynasz zaprzeczać rzeczywistości.
Z tym nagraniem jest coś nie tak, chyba ten mikrofon jest popsuty. Potrzebuję lepszego sprzętu!
W końcu dociera do Ciebie, że tak właśnie brzmi Twój głos.
Jednak jego barwa wydaje się taka obca. Taka nie Twoja!
Barwa lub tembr głosu to unikalna charakterystyka ludzkiego głosu. Każdy z nas ma trochę inną barwę. Kiedy poznajesz kogoś po głosie, to poznajesz go właśnie po jego barwie głosu.
Problem w tym, że Twoja barwa z nagrania różni się od tej, którą słyszysz, kiedy słuchasz siebie w czasie rzeczywistym.
Tak już niestety jest. Ty słyszysz siebie inaczej niż słyszy Cię reszta świata.
Twoi odbiorcy słyszą dźwięki, które wydostają się z Twoich ust i trafiają do ich uszu, czyli mniej więcej to, co zostało zarejestrowane na Twoim nagraniu.
Ty natomiast słyszysz siebie również od wewnątrz.
Ten wewnętrzny głos to fale dźwiękowe, które docierają bezpośrednio do Twojego ślimaka (część ucha wewnętrznego) za pośrednictwem różnych tkanek, głównie kości czaszki.
Głos wewnętrzny odbieramy jako niższy i bardziej głęboki niż głos zewnętrzny.
Oba te głosy się na siebie nakładają i tworzą to, co postrzegasz jako swój głos. Głos, który towarzyszy Ci każdego dnia, który słyszysz tylko Ty i który na ogół brzmi lepiej niż ten z nagrania, bo jest niższy i bardziej dźwięczny.
Jeśli ten głos zarejestrowany na nagraniu Ci się nie podoba, jeśli Cię drażni i wydaje Ci się dziwny, śmieszny lub dziecinny, to nie jesteś wyjątkiem.
Prawda jest taka, że niemal każdy z początku nie przepada za swoim nagranym głosem i potrzebuje czasu, żeby się z nim oswoić.
Jeśli będziesz się regularnie nagrywać, to w końcu się przyzwyczaisz i Twój nowo-odkryty tembr przestanie Ci przeszkadzać.
Mam takie powiedzenie, że każda barwa brzmi dobrze, kiedy głos jest wytrenowany i jest to prawda. W miarę jak będziesz się rozwijać, Twój głos będzie brzmiał coraz lepiej.
Bardzo możliwe, że Twojej barwie już teraz niczego nie brakuje, a niechęć, którą do niej odczuwasz wynika z faktu, że jest ona dla Ciebie czymś nowym i zaskakującym.
Zauważ, że dla ludzi z Twojego otoczenia to od zawsze była Twoja barwa. Innej nie znają. Oni wcale nie uważają, że jest z nią coś nie tak.
Tak jak Ty nie uważasz, że coś jest nie tak z głosami Twoich znajomych, a oni również słyszą siebie inaczej, niż Ty ich słyszysz.
Jeśli będziesz się regularnie nagrywać i oswajać ze swoim nowym głosem, to wkrótce go zaakceptujesz i może nawet polubisz.
Zostań wokalnym krytykiem
Kiedy już trochę ochłoniesz, to zachęcam Cię do wcielenia się w krytyka muzycznego i posłuchania swojego nagrania tak, jakby było to nagranie kogoś innego. Najlepiej kogoś, kto Ci zapłacił za Twoją profesjonalną opinię.
Oceń to nagranie jak najbardziej obiektywnie.
Zastanów się co Ci się podoba, a co nie. Które fragmenty są lepsze, a które gorsze. Co już jest dobre, a co jeszcze wymaga poprawy.
Pomyśl również, jakich rad możesz udzielić osobie z nagrania. Co Twoim zdaniem powinna zrobić, żeby lepiej śpiewać?
Taka zabawa w życzliwego krytyka powinna od dzisiaj stać się stałym elementem
Twojej nauki śpiewu.
OK, teraz już wiesz na czym stoisz. Czas rozpocząć naukę śpiewu!
Krok 5. Wybierz formę nauki śpiewu
Jeśli poziom Twoich wokalnych umiejętności Cię nie zadowala i chcesz nauczyć się lepiej śpiewać, to czas wziąć sprawy w swoje ręce i rozpocząć naukę śpiewu.
Zanim to jednak zrobisz, warto chwile pomyśleć, w jaki sposób chcesz się kształcić.
W tym punkcie omówimy sobie dwie najpopularniejsze formy nauki śpiewu, czyli lekcje śpiewu z nauczycielem oraz samodzielną naukę śpiewu.
Lekcje śpiewu z nauczycielem
Niemal od zawsze, domyślnym sposobem poradzenia sobie ze swoimi wokalnymi niedoskonałościami było zapisanie się na lekcje śpiewu.
Główną zaletą tradycyjnych lekcji śpiewu jest to, że dobry nauczyciel może na bieżąco rozpoznawać i korygować Twoje błędy oraz zapewnić Ci pomoc skrojoną pod Ciebie.
Niestety dosyć ciężko jest znaleźć dobrego nauczyciela śpiewu, zwłaszcza, jeśli nie mieszkasz w dużym mieście i nie masz zbyt wielu opcji.